Przewozy ładunków w 2024 roku – analiza GUS

W 2024 roku branża transportowa w Polsce stanęła przed kolejnym wyzwaniem. Jak wynika z danych opublikowanych przez Główny Urząd Statystyczny, w porównaniu z rokiem poprzednim nastąpił spadek wolumenu przewiezionych ładunków o 3,9%. Mimo tego ogólnego trendu, niektóre segmenty rynku wykazały oznaki ożywienia. Sprawdźmy, jak wyglądały przewozy ładunków w poszczególnych gałęziach transportu i jakie zmiany zaszły w strukturze ładunków oraz kierunkach przewozów.

Spadek przewozów w większości rodzajów transportu

W 2024 roku łączny wolumen przewiezionych ładunków wyniósł 2 138,5 mln ton, co oznacza spadek o 87,8 mln ton względem 2023 roku. Największe ilości towarów nadal przewożono transportem drogowym, jednak także w tym segmencie odnotowano spadek – o 4,2% r/r.

Wzrosty odnotowano jedynie w transporcie rurociągowym i lotniczym, przy czym ten drugi nadal stanowi marginalny udział w ogólnej strukturze przewozów. Spadki wystąpiły także w transporcie kolejowym (–3,5%), morskim (–9,2%) i śródlądowym wodnym (–0,9%).

Praca przewozowa – podobny trend

Równolegle z wolumenem spadła również tzw. praca przewozowa (czyli liczba tonokilometrów), co świadczy o ogólnym osłabieniu aktywności transportowej. W 2024 roku łącznie wykonano 483 mld tonokilometrów, czyli o 2,3% mniej niż rok wcześniej. Największy udział miał wciąż transport drogowy, ale i tu odnotowano spadek (–2,0%).

Jedyną gałęzią, która wyraźnie poprawiła wynik pracy przewozowej, był transport rurociągowy (+6,8%). Niewielki wzrost wystąpił także w transporcie lotniczym (+2,6%).

Struktura przewożonych ładunków: surowce górnicze na czele

W strukturze przewozów ładunków w 2024 roku dominowały towary z grupy:
rudy metali, produkty górnictwa i kopalnictwa, torf, uran i tor – łącznie stanowiły one 23,3% całkowitego wolumenu.

W transporcie morskim przeważały natomiast ładunki z grupy jednostek tocznych samobieżnych, które odpowiadały za 58,3% przewożonych towarów w tej gałęzi. Oznacza to dużą aktywność w przewozie pojazdów – zarówno nowych, jak i używanych – przez porty morskie.

Transport krajowy nadal dominuje

Analizując dane według kierunków przewozów, widać wyraźną przewagę transportu krajowego:

🟢W transporcie samochodowym aż 81,1% przewozów odbywało się na terenie Polski.

🟢W transporcie kolejowym udział krajowych przewozów wyniósł 64,7%.

🟢W pozostałych rodzajach transportu – zwłaszcza morskim i lotniczym – dominowały przewozy międzynarodowe (np. eksport, import i tranzyt).

Jakie odległości pokonują ładunki?

W ramach przewozów krajowych najwięcej ładunków transportowano na krótkich dystansach:

🟢Transport samochodowy i śródlądowy wodny – dominował zakres do 50 km.

🟢Transport kolejowy – najczęściej wykorzystywany był w przedziale 150–299 km.

To oznacza, że transport drogowy nadal odgrywa kluczową rolę w logistyce lokalnej i regionalnej, natomiast kolej wykorzystuje swój potencjał przede wszystkim na średnich odległościach.

Dane GUS a sytuacja na giełdach transportowych

Choć według danych GUS 2024 rok przyniósł spadek ogólnego wolumenu przewozów, na giełdach transportowych widoczne było znaczące odbicie. Według raportu Barometru Transportowego TIMOCOM, liczba wprowadzonych na Giełdę Transportową TIMOCOM ofert ładunków w transporcie krajowym wzrosła o 302% w porównaniu z IV kwartałem 2023 roku. Jeśli chodzi o powierzchnie ładunkowe, w IV kwartale 2024 roku na Giełdzie TIMOCOM opublikowano tylko o 3% mniej ofert niż w analogicznym czasie rok wcześniej.

Podsumowanie i prognozy

Jak wynika z danych TIMOCOM, udział frachtów na Giełdzie Transportowej TIMOCOM na początku 2025 roku wyniósł 75%, a w całym I kwartale odnotowano łącznie o 30% więcej wprowadzeń frachtów niż w 2024 roku. Spadła zaś liczba oferowanych powierzchni ładunkowych – według danych Barometru to -32% w porównaniu z 2023 rokiem.

Dla firm z branży TSL dane GUS i TIMOCOM mogą być sygnałem do dalszej optymalizacji procesów – zarówno pod kątem efektywności kosztowej, jak i dostosowania do struktury zapotrzebowania (np. krótkodystansowe dostawy krajowe vs. wzrost przewozów transgranicznych). Tym bardziej, że w perspektywie wyższych ceł w USA, sytuacja może zmieniać się dynamicznie. Przed branżą stoi wyzwanie – jak w warunkach niepewności gospodarczej skutecznie zarządzać logistyką i odpowiadać na zmienne potrzeby klientów.

Źródło danych: GUS,„Przewozy ładunków i pasażerów w 2024 roku” (wyd. 03.06.2025), Barometr Transportowy TIMOCOM