Kontrole na granicy z Niemcami i Litwą – jak odbiją się na transporcie?
Od 7 lipca Polska przywraca kontrole na granicach z Niemcami i Litwą. Według projektu rozporządzenia MSWiA, obejmie ona 50 przejść granicznych z Niemcami i 13 z Litwą. Do kiedy potrwa i jak to wpłynie na transport, czas dostawy oraz inne ważne aspekty w branży TSL?
Dlaczego wprowadzono ponowne kontrole na granicach?
Według rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) oraz uzasadnienia całego projektu, powtórne kontrole na granicach z Niemcami i Litwą wynikają z obecnej sytuacji migracyjnej. W uzasadnieniu znajdziemy informacje o ponad 15 tys. próbach nielegalnego przekraczania polskich granic od stycznia do końca czerwca 2025. Na samej granicy z Litwą od początku tego roku zanotowano ponad dwukrotny wzrost nielegalnych imigrantów w porównaniu z analogicznym okresem w 2024 roku. Autorzy projektu nie ukrywają, że potrzebna jest również weryfikacja prawnych przesłanek, na podstawie których Polska przyjmuje migrantów od strony niemieckiej. Bazując na nieprzyjmowaniu wniosków od cudzoziemców, niemieckie służby odsyłają ich lub odmawiają im prawa wjazdu na teren kraju. W wyniku tego wielu migrantów trafia do m.in. do Polski.
Jak przywrócenie kontroli na granicach wpłynie na transport?
⏱️Wydłużony czas oczekiwania na granicy
Z całą pewnością przywrócenie kontroli na granicach z Niemcami i Litwą będzie wyzwaniem dla branży transportowej. Niemieckie kontrole już powodują opóźnienia rzędu 15–40 minut, a polskie mogą je podwoić – przewidywane są kolejki sięgające 60–90 minut w godzinach szczytu. Wprowadzenie kontroli „więcej niż bilateralnych” przez obie strony skutkuje zaś znacznym wydłużeniem przejazdu.
💸Wzrost kosztów transportowych
Według analizy „Pulsu Biznesu”, dodatkowe kontrole zwiększą koszty o kilka procent – znaczące przy całorocznych budżetach przewoźników. Międzynarodowe analizy tłumaczą, że każda godzina postoju ciężarówki może kosztować nawet 100 €.
⛓️💥Ryzyko zakłóceń łańcuchów dostaw
Opóźnienia mogą skutkować problemami z transportem towarów szybko psujących się i innych wymagających precyzyjnego czasu dostawy (żywność, kwiaty, farmaceutyki). Możliwe są zatem straty w towarach, a co za tym idzie – ryzyko niezrealizowania zamówień.
Do tego należy dodać inne wyzwania, jak chociażby sezonowy wzrost ruchu. Lipiec to czas wakacji w Niemczech – już i bez kontroli wzmożony ruch turystyczny powoduje korki, szczególnie na autostradach i przy granicach. Dodatkowe wakacyjne zakazy ruchu ciężarówek (soboty/lipiec i sierpień od 7:00 do 20:00) pogłębiają logistyczne wąskie gardła.
Rekomendacje dla przewoźników realizujących transport na terenie Niemiec i Litwy
Przewoźnicy powinni planować alternatywne trasy, stosować zielone korytarze, przygotować logistykę ładunków wrażliwych i na bieżąco monitorować komunikaty służb granicznych. Jeśli chodzi o flotę, warto rozważyć chłodnie i inne rodzaje naczep przystosowanych do transportu towarów wrażliwych. Niezwykle istotne jest zadbanie o wyposażenie ciężarówki i kierowcy m.in. w wodę, suchy prowiant i sprzęty chłodzące, dzięki którym przetrwają oczekiwania na granicach w obecnym upale.
Kiedy skończą się kontrole na granicach?
Według aktualnych informacji, po stronie polskiej kontrole na granicach z Niemcami i Litwą mają potrwać do 5 sierpnia 2025 roku. Ale pod uwagę należy wziąć jeszcze zachodnich sąsiadów, którzy już w czerwcu zapowiedzieli, że swoje kontrole przedłużają do września.
Źródła: Gazeta Prawna, Puls Biznesu, money.pl, Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/399 z dnia 9 marca 2016 r. w sprawie unijnego kodeksu zasad regulujących przepływ osób przez granice (kodeks graniczny Schengen)
